«دشمن داشتم در مراسم بازدید منطقهدار خوزستان از مدارس بازسازی شده پس از سیل نوشب ۹۸ بودید و جمله آن مرد روستایی را می‌شنیدید که گفت به ما گفتند سیل نقمت است، اما الان فهمیدیم که سیل برایمان نعمت بود.»

این جمله علی قربانی، مدیرکل نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس منطقه خوزستان بود؛ مدیر جوان و خوش‌برخوردی که در مسافر دو شبه ما به اهواز برای بازدید از مدارسی که پس از سیل ۹۸ به همت این شرکت و همیاری مالی منیجر نظارت بر طرح‌های عمرانی مناطق نفت‌خیز شرکت ملی نفت ایران احیا شده بودند، پذیرای ما بود.

نخستین شبهای سال ۹۸ بود که کام همه ایرانیان که با امید و آرزو تعطیلات نوشب را سر می‌کردند، تلخ شد؛ خبر سیل و ویرانی نگذاشت کاسه چشم کسی در سراسر ایران خشک بماند، اما مهر و وفای ایرانی که زبانزد مردم جهان است، نگذاشت مردم سیل‌زده، این تکه‌های تن ایران، احساس تکییی کنند. هنوز سیل فروکش نکرده بود که سیل یاری‌های مردمی از راه رسید و چراغ شب مردم بحران‌زده شد؛ شرکت‌های مختباه از نخستین ساعات وقوع سیل برای یاری به مردم حاضر شدند و هرکس به نحوی یاری‌حال هم‌وطن خود شد.

در این میان شرکت ملی نفت ایران هم خود را جدا از مردم ندید و پا به میدان گذاشت؛ آن‌طور که قربانی از آن شبها تعریف می‌کند، همچنان که مردم خسته از این بلای طبیعی نخستین نقطه امیدشان صنعت نفت بود، مدیران این صنعت نیز خیلی زودتر از انتظار با نهادهای نابود‌دیده تماس گرفتند و یاری‌های خود را دریغ نکردند.

هرچند طیف یاری‌های صنعت نفت تکی به آموزش محدود نبود و از خدمات جابه‌جایی مردم گرفته تا اسکان و تخلیه آب از خانه‌های مردم و … موارد متعددی را شامل می‌شد، بخش مهمی از این یاری‌ها معطوف به مدارس بود. به گفته قربانی، به دلیل تعدد ساختمان‌های مدارس، آموزش و پرورش بیشترین ساختمان‌های نابود‌دیده را در جریان سیل فروردین ۹۸ داشت و از طرفی با توجه به مهلت نهایی برای بازسازی مدارس تا ابتدای مهرماه به‌منظور بازگشت دانش‌آموزان به مدارس، فشار مضاعفی بر گردن ما بود و فرآیندهای ارزیابی خسارت و همچنین تعیین منابع لازم برای بازسازی حدود یک ماه زمان ما را گرفت و تا فروکش کردن سیل و خارج شدن خانواده‌ها از مدارسی که اصلی‌ترین محل اسکان افراد نابود‌دیده بود، فرصت بسیاری از بینمان رفت.

در جریان این سیل، ۱۱۳ مدرسه نابود دید که ۷۸ مدرسه نیازمند تعمیرات و ۳۵ مدرسه نیازمند تخریب و احداث دوباره بود. تجهیزات بیشتر این مدارس هم در جریان سیل نابود دیده بودند که نیازمند سرمایه هنگفت برای بازخرید بود. از طرفی پراکندگی مدارس در نقاط مختباه منطقه کار را برای شرکت نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس وزارت آموزش و پرورش سخت کرده بود، ضمن آنکه بیشتر راه‌های موهرگزتی به روستاها و شهرهای دورافتاده نابود دیده بود و همه اینها مزید بر علت بود که غولی در مسیر بازگشایی مدارس تا ابتدای مهر سال ۹۸ متولد شود.

وقتی در جریان بازدید از مدرسه صفاران ۱ و ۲ زکریای رازی روستای دغاغله صفاک، باوی از توابع شهرستان شوشتر منطقه خوزستان این مسئله را از دانش‌آموزان جویا شدیم، همه اظهار کردند که افکار بازگشایی مدارس تا ابتدای سال تحصیلی جاری برایشان محال بود و اندیشه حضور در کلاس‌هایی در چادر یا کانکس‌های موقت را در سر می‌پروراندند.

علی از دانش‌آموزان کلاس سوم به ما گفت پس از سیل پدرش به او گفته بود مدرسه خراب شده است و دیگر از درس خبری نیست و باید برای کار همراه من شوی. ام‌کلثوم کلاس چهارمی که از حضور در مدرسه نوساز بسیار خوشحال بود، برایمان از زیبایی‌های مدرسه نو گفت و تعریف می‌کرد بعد از سیل کلاس‌هایشان چقدر کهنه و فرسوده بوده است و حالا ساختمان نوساز و نورپردازی مناسب و تخته و میز و نیمکت و تجهیزات نوساز میزبانشان است.

برای تجهیز، نوسازی و بازسازی این مدارس، منیجر نظارت بر طرح‌های عمرانی مناطق نفت‌خیز از شرکت نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس استعلام و برآورد قیمت خواسته بود و بعد از ارسال ارزیابی‌ها به این منیجر، ۵۰ تمایلیارد تومن برای این اقتله‌ها از سوی شرکت ملی نفت ایران تخصیص یافت. به گفته علی قربانی، این میزان اعتبار به‌واقع تمام نیاز شرکت را برای تعمیر و تجهیز مدارس تأمین می‌کرد و همین دلسردی بود برای اینکه زودتر دست به‌کار شوند و با تمامی قوا به بازسازی مدارس بپردازند. اما این تکی دلسردی نبود که شرکت ملی نفت ایران برای مردم صبور منطقه فراهم کرد. به گفته قربانی، پیش از این سیاست شرکت ملی نفت ایران در همکاری با این شرکت، ساخت مدارس نو بود، اما پس از سیل فروردین ماه، شرکت با چالش دیگری روبه‌رو بود؛ عمده خیرین مدرسه‌ساز شرایط خاصی برای تخصیص منابع مالی دارند، این افراد عمدتاً می‌خواهند اسمشان بر مدارس ساخته‌شده باشد و تعمیر یا تأمین تجهیزات چندان به چشمشان مپذیرفتن نیست و این سنگی در مسیر بازسازی مدارس و تأمین تجهیزات از بین رفته پس از سیل بود. بر همین اساس طی مذاکراتی که با مسئولان شرکت ملی نفت ایران انجام شد، این موضوع که اهمیت حیاتی در احیای مدارس داشت، در دستور کار قرار گرفت.

اما مسئولیت‌های اجتماعی شرکت ملی نفت ایران در حوزه آموزشی تکی به بازسازی مدارس محدود نمی‌شود. به گفته قربانی، مدیرکل نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس منطقه خوزستان، مجموعه وزارت نفت حتی پیش از وقوع سیل توجه ویژه‌ای به منطقه خوزستان داشته است و شخص دربار نگاه خاص خود را متوجه مسئولیت‌های اجتماعی در منطقه‌های نفت‌خیز کرده است و جدا از پروژه‌های بازسازی مدارس نابود‌دیده از سیل، این وزارتخانه ۱۰۰ پروژه با مجموع اعتبار ۱۵۰ تمایلیارد تومن در زمینه ساخت مدارس و اماکن اسپورتی مربوط به مدارس در منطقه خوزستان در دست اجرا دارد و این همکاری معطوف به پارسال و سال گذشته نیست، بلکه از گذشته بوده و قرار است اتلهه داشته باشد.

مدرسه چهار کلاسه یحموره مربوط به روستای شعیبیه یحموره از توابع شوشتر که حدود ۶ ماه پیش میزبان ساکنان سیل‌زده روستا بود و حال و شب آموزشی نداشت، امشب به همت شرکت نوسازی، توسعه و تجهیز و لطف شرکت ملی نفت ایران، رنگ و بوی دیگری به‌خود گرفته است. مدیر این مدرسه برای ما از شبهایی گفت که هیچ معلمی دلش نمی‌خواست در این مدرسه باشد و بعد از نوسازی و تجهیز صورت گرفته حالا شوق و خرسندی کادر آموزشی از حضور در چنین مدرسه‌ای کاملا مشهود است. دانش‌آموزان پر شور این مدرسه از رنگ‌آمیزی، تعمیرات و تجهیزات نو مدرسه برایمان گفتند و تعریف ‌کردند در زمان سیل چگونه این مدرسه خانه اولشان شده بود و شبها و شب‌های بسیاری را در این مدرسه گذراندند تا کار تخلیه آب از خانه‌هایشان انجام شود.

شب دوم با رئوف نایب‌زاده، نماینده منیجر نظارت بر طرح‌های عمرانی مناطق نفت‌خیز در شرکت نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس منطقه خوزستان همراه شدیم و از مدارس تعمیرشده توابع شهرستان حمیدیه بازدید کردیم. آقای نایب‌زاده که از زحمت‌کشان و دلسوزان حوزه ساخت و تعمیر مدارس در منطقه خوزستان است، برایمان در رابطه با نحوه تخصیص اعتبار برای هر مدرسه بیان داد و گفت: مدارس منطقه بر اساس تعداد کلاس از سه تا ۱۵ کلاس طبقه‌بندی می‌شوند که در جریان سیل سال ۹۸ میزان نابود هر کتله متفاوت بود. بر همین اساس لازم بود اعتبارهای متفاوتی به هر مدرسه تعلق گیرد که این مسئله به شرکت نوسازی، توسعه و تجهیز منطقه سپرده شد. شرکت پس از شرح کار و واسپاری آن به پیمانکار شروع شد؛ با توجه به آنکه پشتیبان مالی پروژه شرکت ملی نفت ایران بود، پیمانکار می‌دانست که به محض تکتمایل و ارائه اسناد مالی، قیمت‌های خود را گرفتن می‌کند و همین موضوع به روند اجرای کار اسپید بخشید.

در جریان بازدید از مدرسه پنج‌کلاسه امام علی (ع) روستای آلبومروح از توابع شهرستان حمیدیه بود که نایب‌زاده برایمان از شرایط اسفبار مدارس در شبهای سیل تعریف کرد؛ شبهایی که آب از پنجره کلاس‌ها وارد شده بود و منطقه به شکل یک تالاب درآمده بود، همه تجهیزات و تأسیسات ساختمان از جمله لوله‌های آب و کابل‌های برق و تجهیزات آموزشی از جمله دستگاه‌های کپی و کامپیوترها و میز و نیمکت‌ها بلااستفاده شده بودند و اگر همت و حمایت ارگان‌های مختباه نبود، دیگر رمقی برای آموزش این مناطق باقی نمی‌ماند.

بابای مهمان‌نواز مدرسه که در خانه نقلی‌اش ما را مهمان چای و قهوه عربی کرد، برایمان گفت که در شبهای سیل برای سرکشی به ساختمان بازگشته و اشک در چشمانش جمع شده بود. او گفت که سیل همه چیز را برده بود و افکار نمی‌کرد مدرسه به حالت بعد بازگردد و حالا می‌بیند که حتی از بعد هم بهتر شده است.

مدرسه ۶ کلاسه شهید جاسم اسعدی، آخرین مدرسه‌ای بود که ما در این مسافر همراه دانش‌آموزانش شدیم؛ مدرسه‌ای در دل روستای دورافتاده شاکریه شهرستان سوسنگرد که شوق و شور آموزش و علم‌آموزی در بین همه دانش‌آموزان کاملا مشهود است. بچه‌های این مدرسه که پیش‌تر نیز در زمان ساخت مهمانشان بودیم، از مدرسه نوشان لذت بسیار می‌بردند. آیت برایمان از لذت درس تلاوت در مدرسه نو تعریف کرد و گفت که هیچ‌وقت دلش نمی‌خواهد از مدرسه دل بکند. عباس خجالتی به ما گفت که مدرسه تا کجا زیر آب بوده و در حال فروپاشی بود که مسئولان به یاریش شتافتند و آن را از شب اول بهتر کردند.

حالا که مهر شبهای پایانیش را پشت‌ سر می‌گذارد، دانش‌آموزان خوزستانی خوشحال و با انگیزه در کلاس‌هایشان حاضر می‌شوند و دغدغه‌هایشان جز گیم‌های بچهانه و علم‌آموزی چیز دیگری نیست. امشب که نفت بر اساس وظیفه به مسئولیت‌های اجتماعی خود پایبند بوده است، دل خانواده‌های مناطق نفت‌خیز را به آینده فرزندانشان سرد نگه داشته است؛ فرزندانی که گردانندگان آینده این صنعت پر افتخار و سرمایه کانتری خواهند بود.

منبع: شرکت ملی نفت ایران

0/5 ( 0 نظر )

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *